1948 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 10 «ΤΙ ΖΗΤΟΥΝ ΟΙ ΒΟΥΛΓΑΡΟ-ΚΑΥΚΑΣΙΟΙ ΕΙΣ ΤΗΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΝ»

Βομβαρδισμός της Θεσσαλονίκης από το ΔΣΕ[1]

Στις 10 Φεβρουαρίου 1948[2] λίγο μετά τις δύο το πρωί, η μακεδονική πρωτεύουσα έκπληκτη ξύπνησε από πυκνές εκρήξεις στο κέντρο ακριβώς της πόλης[3].

Έπεσαν 40 βλήματα πυροβολικού, με θύματα 6 νεκρούς (ο ένας άγγλος στρατιώτης) και 7 τραυματίες (ο ένας άγγλος επίσης). Και μερικές οβίδες εξερράγησαν μπροστά στο ξενοδοχείο «Μεντιτερανέ» και «Κοσμοπολίτ», στα οποία έμεναν τα μέλη της Βαλκανικής Επιτροπής του ΟΗΕ. Ο βομβαρδισμός κράτησε μια ολόκληρη ώρα και μολονότι οι ζημιές ήταν περιορισμένες, η αίσθηση ήταν τεράστια με διεθνή απήχηση. Πώς κατάφεραν οι αντάρτες εκείνο το θεαματικό πλήγμα; Ένα τάγμα, που μετακινήθηκε από τα Κρούσια όρη, μετέφερε ένα ορειβατικό πυροβόλο Κρουπ των 75 χιλιοστών, το οποίο έστησε στην περιοχή Λεμπέτ και έβαλε κατά της πόλης από απόσταση 8 χιλιομέτρων. Αμέσως μετά τη βολή το τάγμα έλυσε το πυροβόλο, το φόρτωσε στα μεταγωγικά και έσπευσε να απομακρυνθεί. Αλλά και η αντίδραση του στρατού υπήρξε κεραυνοβόλα. Όσες δυνάμεις ήταν διαθέσιμες κινήθηκαν αστραπιαία κατά του τάγματος των ανταρτών, που το καταδίωκε η αεροπορία. Στο Σωχό το κατέφθασαν, το κύκλωσαν και το διέλυσαν[4]. Σε πολλές δεκάδες ανήλθαν οι νεκροί αντάρτες και σε 111 οι αιχμάλωτοι-άνδρες και γυναίκες-που στις 12 Φεβρουαρίου έκαναν την επιδεικτική περιφορά τους στους κεντρικούς δρόμους της Θεσσαλονίκης , όπου «χιλιάδες λαού είχον κατακλύσει όλας τας οδούς από τας οποίας διήλθον οι αιχμάλωτοι και απεδοκίμασαν τους συμμορίτας δι εμπτυσμών και γιουχαϊσμών, ενώ ταυτοχρόνως άλλοι εζητωκραύγαζον υπέρ των εθνικών δυνάμεων. Η αστυνομία μετά κόπου κατώρθωσε να συγκρατήση το πλήθος. Αι κραυγαί: «Κάτω Βούλγαροι, προδόται, πουλημένα κορμιά», εκυριάρχουν»[5].

Το κανόνι βρέθηκε κι αυτό και συναρμολογήθηκε για να εκτεθεί σαν τρόπαιο στο Λευκό Πύργο.

Οι επιχειρήσεις κατά των «συμμοριτών» συνεχίστηκαν και τις επόμενες μέρες. Από ανταποκρίσεις της εφημερίδας «Ελευθερίας» της 15/2/1948 (σελ. 6) , με βάση ανταποκρίσεις της 14ης Φεβρουαρίου φαίνεται πως «αι μάχαι εις την περιοχήν του Λαγκαδά συνεχίζονται μετά σφοδρότητος». Σύμφωνα με την ανταπόκριση : «Ο κάμπος και αι δασώδεις περιοχαί του Πολυδενδρίου και της Μαυροράχης, ένθα από πρωΐας διεξάγονται μάχαι μετά των εγκλωβισμένων συμμοριτών είναι πλήρει πτωμάτων συμμοριτών». Οι νεκροί και οι αιχμάλωτοι των μαχών αυτών «υπερβαίνουν τους 70». Στις μάχες αυτές συνελήφθη και ο διοικητής του στοιχείου πυροβόλου καπετάν Άγρας , που το πραγματικό του όνομα ήταν Σουμελίδης ή Χατζής.

Οι επιχειρήσεις κατά των ανταρτών , των επιτιθέμενων κατά της Θεσσαλονίκης , ολοκληρώνεται στις 18/2/1948 με καταδίωξη υπολειμμάτων τους στα Κρούσια. Μεταξύ των εννιά νεκρών και δύο στελέχη των ανταρτών. Ο Ν. Τριανταφύλλου ή Νικήτας, υποστράτηγος του ΔΣΕ, γενικός αρχηγός των συγκροτημάτων Κεντρικής Μακεδονίας, ο οποίος σύμφωνα με ανταπόκριση της εφ. «Ελευθερία» διεύθυνε την επιχείρηση κατά της Θεσσαλονίκης και ο αρχηγός της ΕΠΟΝ Θεσσαλονίκης, Καλκανόπουλος, στο πτώμα του οποίου βρέθηκαν «πολύτιμα αρχεία»[6].

Κεραυνοβόλα υπήρξε η δικαστική εκκαθάριση της επιδρομής. Παραπέμπονταν «δι’ εσχάτην προδοσίαν, συμμετοχήν εις ομάδας σκοπούσας να προσβάλουν τας Αρχάς δια της βίας, προσβολήν Αρχών, κατοχήν όπλων και άλλου πολεμικού υλικού και δια φόνους»[7]. Στις 27 Φεβρουαρίου οι 111[8] αιχμάλωτοι εισήχθησαν σε δίκη στο έκτακτο στρατοδικείο Θεσσαλονίκης.

Κατά τη διαδικασία της δίκης «αποκαλύφθηκε», τόσο από καταθέσεις μαρτύρων, όσο και από τους «συμμορίτες» , «εξεταζομένων κατ’ αντιπαράστασιν» ότι «εις τας συμμορίας τας αρχάς, δηλ. τα πάντα, έχουν εις τας χείρας των Καυκάσιοι και άλλοι εκ Ρωσσίας και Καρς καταγόμενοι συμμορίται»[9].

Σημαντικός δε μάρτυρας της δίκης (Πρόεδρος Κοινότητας) , αφού αποκάλυψε όλα τα εγκλήματα των «συμμοριτών» στο χωριό του, όντας σίγουρος πως «οι συμμορίται έχουν σκοπόν να μας πωλήσουν εις την Βουλγαρίαν και την Γιουγκοσλαυΐαν» κατέθεσε σίγουρος πως «τα ογδόντα εκατοστά των συμμοριτών είναι Καυκάσιοι καταγόμενοι από το Καρς και το Αρδαχάν»[10].

Οι 52 καταδικάστηκαν σε θάνατο (οι 29 τετράκις), και απαλλάχθηκαν οι 44 ως «βιαίως στρατολογηθέντες»[11].



[1] Ο κανονιοβολισμός της Θεσσαλονίκης

αναδημοσίευση από: http://www.sansimera.gr/articles/404

Κίνηση εντυπωσιασμού και προπαγάνδας του «Δημοκρατικού Στρατού» (ΔΣΕ), που κατέληξε σε τραγωδία για τους επιτιθέμενους. Συνέβη τη νύχτα της 9ης προς τη 10η Φεβρουαρίου 1948, σε μια περίοδο του Εμφυλίου Πολέμου που το αντάρτικο κίνημα βρισκόταν σε ιδιαίτερη έξαρση και ο «Εθνικός Στρατός» σε φάση ανασυγκρότησης, καθώς οι Άγγλοι είχαν αποχωρήσει από την Ελλάδα και οι Αμερικανοί αναμένονταν από μέρα σε μέρα.

Η κατάληψη της Θεσσαλονίκης ήταν ένα παλιό όνειρο των ανταρτών και στρατηγικής σημασίας κίνηση. Είχε προβλεφθεί στο σχέδιο «Λίμνες», αλλά εγκαταλείφθηκε, εξαιτίας του ανεπαρκούς έμψυχου και άψυχου υλικού, που διέθετε ο ΔΣΕ. Ο κανονιοβολισμός της Θεσσαλονίκης αποφασίστηκε ως κίνηση εντυπωσιασμού για εσωτερική και διεθνή κατανάλωση, σε σύσκεψη στρατιωτικών και πολιτικών αρχηγών του ΔΣΕ στο χωριό Πύλη Πρεσπών, διαφωνούντος του Μάρκου Βαφειάδη. Ο νέος διοικητής των δυνάμεων του ΔΣΕ στην Κεντρική Μακεδονία, Νίκος Τριανταφύλλου, διατάχθηκε να διεισδύσει στην περιοχή της Θεσσαλονίκης με τμήματα του ΔΣΕ και να πλήξει με πυροβόλα την πόλη.

Τις πρώτες βραδυνές ώρες της 9ης Φεβρουαρίου, μια δύναμη ανταρτών ακαθορίστου συνθέσεως (από 200 έως 1000 άνδρες) προερχόμενη από το ορμητήριό της στα Κρούσια Όρη, έφθασε σε απόσταση 8 χιλιομέτρων βορείως της Θεσσαλονίκης, χωρίς να γίνει αντιληπτή. Από την τοποθεσία Δερβένι - Λεμπέτ έστησε ένα γερμανικό ορειβατικό πυροβόλο των 75 και άρχισε να βάλει κατά της συμπρωτεύουσας.

Οι κάτοικοι των ανατολικών συνοικιών ξύπνησαν έντρομοι από τις αλλεπάλληλες εκρήξεις. Υπολογίζεται ότι μέσα στη μία ώρα που διάρκεσε ο κανονιοβολισμός (2:30 - 3:30 π.μ. της 10ης Φεβρουαρίου) έπεσαν πάνω από 40 οβίδες, κυρίως σε αποθήκες και στρατώνες, αλλά και στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, στην Πλατεία Αριστοτέλους και την Τσιμισκή. Έξι άμαχοι έχασαν τη ζωή τους και επτά τραυματίστηκαν.

Οι στρατιωτικές αρχές της πόλης καταλήφθηκαν εξ απήνης. Σε ανακοίνωσή του το Γ' Σώμα Στρατού έκανε λόγο για «ολίγα βλήματα όλμου», αλλά αμέσως σχεδόν διαπιστώθηκε ότι ήταν οβίδες. Οι φήμες οργίαζαν ότι οι αντάρτες ετοιμάζονταν να καταλάβουν τη συμπρωτεύουσα. Πλήθος ξένων ανταποκριτών έσπευσαν στη Θεσσαλονίκη για να καλύψουν το εντυπωσιακό γεγονός.

Η πολιτική εξουσία στην Αθήνα θορυβήθηκε. Την ίδια μέρα βουλευτές ζήτησαν να συζητηθεί ο βομβαρδισμός προ ημερησίας διατάξεως. Ένας βουλευτής επέκρινε την κυβέρνηση Σοφούλη, λέγοντας ότι «το πυροβόλο δεν είναι αυτόματο για να κρυφτεί στη χλαίνη ενός αντάρτη». Ο σάλος ήταν τέτοιος, που ο Παναγιώτης Κανελλόπουλος παρεμβαίνοντας ζήτησε να σταματήσουν οι κραυγές, που δίνουν την εντύπωση «εθνικής ασυναρτησίας».

Στη Θεσσαλονίκη, παρά τον αρχικό αιφνιδιασμό του, το Γ' Σώμα Στρατού ενήργησε κεραυνοβόλα. Με το πρώτο φως της ημέρας η πολεμική αεροπορία εντόπισε τις θέσεις των ανταρτών. Ο στρατός και η χωροφυλακή εξαπέλυσαν ένα πρωτοφανές ανθρωποκυνηγητό για να μην προλάβουν να επιστρέψουν στις θέσεις τους. Οι αντάρτες αιφνιδιάστηκαν και υποχώρησαν ατάκτως. Στην προσπάθειά τους να διαβούν τη λίμνη του Αγίου Βασιλείου, πολλοί πνίγηκαν. Η επιχείρηση κόστισε στους επιτιθέμενους 100 νεκρούς, ενώ πάνω από 100 αιχμαλωτίστηκαν.

Οι συλληφθέντες οδηγήθηκαν σε πομπή στις φυλακές (12 Φεβρουαρίου), εν μέσω αποδοκιμασιών και προπηλακισμών από τους «εθνικόφρονες». Στις 27 Φεβρουαρίου 1948, 111 αντάρτες δικάσθηκαν από Στρατοδικείο Θεσσαλονίκης. 52 καταδικάσθηκαν σε θάνατο, 15 σε βαριές ποινές και 44 αθωώθηκαν.

Την ίδια μέρα με την επίθεση των ανταρτών στη Θεσσαλονίκη, η Μόσχα ξεκαθάριζε το μάταιο του αγώνα των ελλήνων κομμουνιστών. Με τη φράση «Σβαρνούτ» («Να τα μαζέψουν»), ο Στάλιν τόνιζε εμφαντικά σε αντιπροσωπεία γιουγκοσλάβων κομμουνιστών στη Μόσχα ότι το ελληνικό αντάρτικο, όχι μόνο δεν πρόκειται να λάβει βοήθεια, αλλά θα πρέπει να εγκαταλείψει τον αγώνα του.

[2] Μια ακόμα ματιά σε: ΓΡΗΓΟΡΙΑΔΗΣ ΣΟΛΩΝ, ΤΑ ΦΟΒΕΡΑ ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΑ- Ο ΕΜΦΥΛΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ 1946-1949 (ΤΟΜΟΣ Α'), ό.π., σελ. 175

[3] ΑΙ ΕΚΡΗΞΕΙΣ ΕΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΝ ΠΡΟΗΡΧΟΝΤΟ ΑΠΟ ΠΥΡΟΒΟΛΟΝ ΣΥΜΜΟΡΙΤΩΝ ΒΑΛΛΟΝ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΠΟΛΕΩΣ

ΘΕΑΤΡΙΝΙΣΜΟΙ ΤΟΥ ΜΑΡΚΟΥ

Εφ. «ΕΜΠΡΟΣ», 11/2/1948, σελ. 1

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 10. (Ιδ. τηλ)-

Εν σχέσει με τας πρωινάς εκρήξεις, επισήμως ανεκοινώθησαν τα ακόλουθα:

Εν ορειβατικόν πυροβόλον, υποστηριζόμενον υπό ισχυράς δυνάμεως συμμοριτών της περιοχής Κιλκίς κατελθόντων προς νότον έβαλεν από 2’40’ μέχρι της 3.20’ ώρας της σήμερον εκ της θέσεως Δερβένι 8 χιλιόμετρα βορείως της Θεσσαλονίκης, αριθμόν βλημάτων κατά της πόλεως της Θεσσαλονίκης.

Αι εκ της βολής ταύτης προξενηθείσαι απώλειαι έχουν ως εξής:

Νεκροί εις Βρεταννός οπλίτης και μία γυνή. Θανόντες εκ των τραυμάτων των εις ιδιώτης και μία γυνή. Τραυματίαι δύο Βρεταννοί οπλίται και εννέα ιδιώται.

Μετά το πέρας της βολής οι συμμορίται εκινήθησαν προς τας ανατολάς με πρόθεσιν να διαφύγουν προς Χαλκιδικήν.

Αεροπλάνα της αεροπορικής δράσεως Σέδες ανακαλύψαντα τους συμπτυσσομένους και φεύγοντας συμμορίτας, εις αλλεπαλλήλους εξορμήσεις των προσέβαλον τούτους ανηλεώς δια βομβών, ρουκετών και πολυβόλων.

Αι απώλειαι των συμμοριτών εκ των προσβολών τούτων είναι μεγάλαι.Συγχρόνως εκινήθησαν εξ όλων των τατευθύνσεων τμήματα στρατού καταδιώκοντα τους συμμορίτας.

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 10. Του ανταποκριτού μας)-

Νεώτεροι δημοσιογραφικαί πληροφορίαι αναφέρουν ότι η συμμορία η οποία έβαλε σήμερον την πρωΐαν εναντίον της πόλεως της Θεσσαλονίκης σφυροκοπείται εκ της διωκούσης ταύτην αεροπορίας παρά το Βασιλούδι, πλησίον της λίμνης του Αγίου Βασιλείου, όπου και συνάπτεται ήδη μάχη.

Ο υπουργός Βορείου Ελλάδος κ. Μπασιάκος ερωτηθείς επί των νυκτερινών γεγονότων προέβη εις τας ακολούθους δηλώσεις:

-Ευρισκόμενος εις το Κυβερνείον και ακούσας περί την 2.30 πρωϊνήν τας πρώτας εκρήξεις, έσπευσα εις το Στρατηγείον και με ικανοποίησιν διεπίστωσα ότι από του στρατηγού μέχρι του τελευταίου αξιωματικού, όλοι ευρίσκοντο εις τας θέσεις των.

Ο Πληθυσμός διετήρησε την ψυχραιμίαν του εις την παράφρων τούτην εκδήλωσιν του εκπνέοντος συμμοριτικού θηρίου, διότι μόνον ως παραφροσύνη δύναται να χαρακτηρισθή η δι’ εντυπωσιακούς λόγους ρίψις βολών τινων εναντίον της Θεσσαλονίκης εκ μακράς αποστάσεως.

[4] ΟΙ ΕΠΙΔΡΟΜΕΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΞΩΝΤΩΘΗΣΑΝ

Νεκροί 140

Αιχμάλωτοι 123

ΟΙ ΥΠΟΛΟΙΠΟΙ ΚΑΤΑΔΙΩΚΟΝΤΑΙ

Εφ. «ΕΜΠΡΟΣ», 12/2/1948, σελ. 1

Κατά νυχτερινάς πληροφορίας εκ Θεσσαλονίκης, ο κιλίβας του πυροβόλου με το οποίον οι συμμορίται έρριψαν κατά της πόλεως τα τρομοκρατικά βλήματα ανευρέθη μαζί με τους δύο τροχούς του. Ελπίζεται ότι θα ανευρεθή και ο σωλήν του πυροβόλου.

Ανεκοινώθη επίσης ότι εκ του συνόλου των συμμοριτών, 300-350 περίπου, οι οποίοι επεχείρησαν την τρομοκρατικήν επιδρομήν, δεκάδες τινές απέμειναν διασκορπισμένοι εις χαράδρας. Και τούτων όμως η εξόντωσις θεωρείται βεβαία.

Μέχρι του χθεσινού αποτελέσματος ο αριθμός των φονευθέντων συμμοριτών , εξηκριβωμένος δια της ανευρέσεως ων πτωμάτων των ανήλθεν εις 140, των δε αιχμαλώτων εις 123. Ήτοι εφονεύθησαν χθες 71 συμμορίται, (προχθές είχον φονευθή 69) και συνελήφθησαν 98 αιχμάλωτοι. (Προχθές είχον συλληφθή 25).

Η δίωξις των υπολοίπων συμμοριτών , οι οποίοι μέχρι της χθες είχον πληρώσει τα κατά της Θεσσαλονίκης εγχείρημά των με σύνολον απωλειών 263 συνεχίζεται.

(Σχετικήν ανακοίνωσιν του Υπουργείου Στρατιωτικών δημοσιεύομεν εις την 6ην σελίδα).[…]

[5] ΥΠΟ ΤΑΣ ΑΠΟΔΟΚΙΜΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΕΜΠΤΥΣΜΟΥΣ ΤΟΥ ΠΛΗΘΟΥΣ ΟΙ ΣΥΛΛΗΦΘΕΝΤΕΣ ΣΥΜΜΟΡΙΤΑΙ ΜΕΤΕΦΕΡΘΗΣΑΝ ΔΕΣΜΙΟΙ ΕΙΣ ΤΑΣ ΦΥΛΑΚΑΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

Εφ. «ΕΜΠΡΟΣ», 13/2/1948, σελ. 1

Οι υπερεκατόν αιχμάλωτοι συμμορίται αι οποίοι είχον επισειρήσει τον βομβαρδισμόν της Θεσσαλονίκης-ως γνωστόν οι υπόλοιποι εξωντώθηκαν εις τας μάχας- καθώς και το γερμανικόν πυροβόλον των, μετεφέρθησαν χθες δέσμιοι εις την μακεδονικήν πρωτεύουσαν εκ Λαγκαδά, όπου συνεκεντρώθησαν και επεβιβάσθησαν στρατιωτικών αυτοκινήτων.

Εις την πρώτην φωτογραφίαν διακρίνονται οι …ήρωες του Μάρκου, οδηγούμενοι δια των οδών του Λαγκαδά εις τα αυτοκίνητα προς επιβίβασιν.

Εις την δευτέραν φωτογραφίαν φαίνονται επί στρατιωτικού αυτοκινήτου οι τροχοί του πυροβόλου των συμμοριτών, ο κιλίβας και άλλος κυριευθείς οπλισμός των.

Εις την τρίτην φωτογραφίαν οι φθειριώτες και απολυμανθέντες δια DDT άνδρες του Δημοκρατικού στρατού, αναμένουν υπό φρούρησιν σειράν, δια να επιβιβασθούν των στρατιωτικών αυτοκινήτων.

Εις την Θεσσαλονίκην αι αιχμάλωτοι συμμορίται υπό συνοδείαν έφθασαν την 1ην απογευματινήν ώραν και απεβιβάσθησαν εις την πλατείαν Βαρδαρίου εν μέσω δαιμονιωδών χιουχαϊσμών, εμπτυσμών και αποδοκιμασιών του λαού της πόλεως. Εκείθεν προστατευόμενοι υπό ισχυράς δυνάμεως στρατού και χωροφυλακής ωδηγήθησαν πεζή δια των οδών Εγνατίας, Βενιζέλου, Νίκης, προ του ξενοδοχείου «Μεντιτεράνεαν», ένθα διαμένουν τα μέλη της Επιτροπής του ΟΗΕ και εκείθεν δια της πλατείας Αριστοτέλους και των οδών Τσιμιστή, Παύλου Μελά, Βασιλέως Γεωργίου μετεφέρθησαν εις το Σώμα Στρατού. Χιλιάδες λαού είχον κατακλυσει όλας τας οδούς από τας οποίας διήλθον οι αιχμάλωτοι και απεδοκίμασαν τους συμμορίτας δι εμπτυσμών και γιουχαϊσμών, ενώ ταυτοχρόνως άλλοι εζητωκραύγαζον υπέρ των εθνικών δυνάμεων. Η αστυνομία μετά κόπου κατώρθωσε να συγκρατήση το πλήθος. Αι κραυγαί: «Κάτω Βούλγαροι, προδόται, πουλημένα κορμιά», εκυριάρχουν. Πολλοί ανταρτόπληκτοι διέσπασαν την ζώνην των αστυνομικών δια να πτύσουν τους κακούργους. Εις συμμορίτης ονόματι Ξενογιάννης αναγνωρισθείς υπό των αδελφών του υπέστη επίθεσίν των και ερραπίσθη , εσώθη δε τη παρεμβάσει των στρατιωτών. Τα μέλη της Επιτροπής του ΟΗΕ παρηκολούθησαν με ενδιαφέρον τας πρωτοφανείς εκδηλώσεις αποδοκιμασίας του πλήθους και την παρέλασιν των συμμοριτών, οι οποίοι περιδείς, κάτω νεύοντες, εβάδιζαν τρέμοντες προ της θυέλλης της λαϊκής οργής. Επί κεφαλής των παρελαυνόντων συμμοριτών είχον τεθή νεαραί συμμορίτισαι με κτηνώδη χαρακτηριστικά, ρακένδυτοι, ηκολούθει το αυτοκίνητον με τους τροχούς του πυροβόλου και άλλα όπλα των συμμοριτών και λάφυρα και ηκολούθει δύναμις στρατού. Οι μεταφερθέντες ανέρχονται εις 110 εκ των οποίων 9 συμμορίτισσαι. Κατόπιν διαταγής της αρμοδίας στρατιωτικής αρχής, οι συλληφθέντες συμμορίται θα εισαχθούν εις δίκην ενώπιον του στρατοδικείου. Ήδη διωρίσθησαν δύο εισηγηταί δια να καταρτίσουν τας δικογραφίας των.

(Φωτογραφίαι των κκ Μαριανού και Μαυρίδη, Θεσσαλονίκη)

ΕΞΟΝΤΩΝΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΠΙΔΡΟΜΕΙΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΣΥΝΕΛΗΦΘΗΣΑΝ 120 ΑΙΧΜΑΛΩΤΟΙ

Εξαίρεται ο ηρωϊσμός των στρατιωτών

Εφ. «ΕΜΠΡΟΣ», 13/2/1948, σελ. 4

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 12. (Του ανταποκριτού μας)-

Σήμερον από πρωΐας συνεχίζεται απηνής η δίωξις των υπολειμμάτων της συμμορίας μεταξύ των χωριών Κολχικού και Χρυσαυγής υπό τμημάτων στρατού, χωροφυλακής και αρμάτων μάχης, της οποίας και αναμένεται η τελεία εξόντωσις. Αι επεμβάσεις της αεροπορίας θερίζουν κυριολεκτικώς τους συμμορίτας, οι οποίο πανικόβλητοι προσπαθούν προσπαθούν να διαφύγουν δια διαφόρων χαραδρών, βαλλόμενοι και εκεί υπό τμημάτων των εθνικών δυνάμεων , τα οποία έχουν αποκλείσει όλας τας διόδους της πιθανής διαφυγής των, μαχόμενα με απαράμιλλον ηρωισμόν και καταπλήσσουσαν αυταπάρνησιν.

Μεταξύ των φονευθέντων ανεγνωρίσθη το πτώμα του αρχισυμμορίτου Φοίβου ή Ιω. Βασιλειάδη, φαρμακοποιού εκ Λαγκαδά και άλλων αρχισυμμοριτών. Ο αριθμός των αιχμαλώτων αυξάνει συνεχώς. Ήδη κρατούνται 110 συμμορίται, εκ των οποίων εννέα συμμορίτισσαι. Η εμφάνισίς των είναι αθλιεστάτη. Ρυπαροί, ρακένδυτοι, φθείρωντες, περιδεείς, κυριολεκτικώς ανθρώπινα ράκη, επικαλούνται το έλεος των στρατιωτικών αρχών. Από την παροχθιόν βαλτώδη έκτασιν της λίμνης Αγ. Βασιλείου εξάγονται διαρκώς πτώματα, συμμοριτών πνιγέντων κατά την προχθεσινήν νυχτερινήν εκείθεν απόπειραν διαβάσεώς των. Ομοίως εφονεύθησαν οι αρχισυμμορίται Νίκος Στεφανίδης ή καπετάν Κόλλιας, διοικητής συμμορίας εκ χιλίων μελών και Μύρων καραφωτιάς, συνελήφθησαν δε αιχμάλωτοι οι Καραγεωργίου, φοιτητής φαρμακευτικής και Γεώργ. Μολυβδής καθηγητής Φιλολογίας.Συνελήφθησαν επίσης αι νοσοκόμοι Χρυσούλα Ράντζου εκ Γιαννιτσών και Χρυσούλα Καζαντζίου εκ Μεταλλικού Κιλκίς, αι οποίαι κατέθεσαν ότι δύο αναρρωτήρια των συμμοριτών ευρίσκονται επί του Μπέλλες, νοσοκομείον δε εντός της Γιουγκοσλαυΐας, όπου μεταφέρονται οι τραυματίαι.

Ο Φωτιάδης ή καπετάν Φλόγας, τρόφιμος του Μπούλκες, επιτελής του τάγματος Κρουσίων, κατέθεσεν ότι ο συμμοριακός αγών καθοδηγείται υπό των Σλαύων. Ο αρχισυμμορίτης Δεβετζής, κρυπτογράφος του αρχηγείου Μπέλες ωμολόγησεν ότι ο οπλισμός των συμμοριτών χορηγείται υπό των Γιουγκοσλαύων και ότι το αρχηγείον των συμμοριτών ευρίσκεται εντός της Γιουγκοσλαυΐας. Ούτος απεκάλυψεν επίσης ότι το πυροβόλον χειρίζοντο 15 συμμορίται, η δε συμμορία ανεχώρησεν εκ Μπέλες την 4ην Φεβρουαρίου και έφθασεν εις τα Κρούσια, ενωθείσα μετά των συμμοριακών τμημάτων των Κρουσίων και των Κερδυλλίων, οπόθεν δια του χωρίου Λειψυδρίου και της δημοσίας οδού Σερρών –Θεσσαλονίκης έφθασεν εις το Δερβένι, εκ του οποίου τμήμα έβαλε δια πυροβόλου κατά της Θεσσαλονίκης. Έτερα τμήματα ελεηλάτησαν τα χωρία Λητή και Λαΐνα. Ούτος παρέδωσε τον ασύρματον και το αρχείον της συμμορίας, εκ του οποίου προκύπτει ότι οι συμμορίται είχον εντολήν να διενεργήσουν τρομοκρατικήν επίθεσιν κατά της Θεσσαλονίκης και ακολούθως να στραφούν προς το ορεινόν συγκρότημα Χολομώντος της Χαλκιδικής, οπόθεν θα επετίθεντο μετά των εκεί συμμοριτών κατά του Πολυγύρου, με πρόθεσιν καταλήψεώς του.

Κατά τας διεξαχθείσας χθες και σήμερον σκληράς μάχας, εξαίρεται ο ηρωϊσμός των αξιωματικών και οπλιτών. Ο μέραρχος της Χ Μεραρχίας Ολύμπιος και ο επιτελάρχης συνταγματάρχης Χ Ριστοδουλάκης εμάχοντο επί κεφαλής των στρατιωτών αυτών.

Δύο στρατιώται κατώρθωσαν να συλλάβουν 19 συμμορίτας, έτεροι δύο μαχόμενοι ηρωϊκώς επί δίωρον και καταδιώκοντες απηνώς τους συμμορίτας έπεσαν εις την πρώτην γραμμήν, αφού προηγουμένως εφόνευσαν 20 συμμορίτας.

Το κυριευθέν πολεμικόν υλικόν, τα αυτόματα, οι όλμοι, τα μυδράλλια, οι αντιαρματικοί γρόνθοι και τα τυφέκια καταμετρούνται.

[6] Εφ. «ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ», 19/2/1948, σελ. 4

[7] Εφ. «ΕΜΠΡΟΣ¨, 21/2/1948, σελ. 6

[8] «Οι παραπεμπόμενοι είναι: [Εφ. «ΕΜΠΡΟΣ», 22/2/1948, σελ. 6]

Μολυβδής Γ.

Νικολαΐδου Σοφία

Αγγελίδης παν.

Αϊβαζίδης Αν.

Αϊνατζίδης Γ.

Αλαματίδης Σπ.

Αμανατίδης Κ.

Αναστασιάδης Γ.

Αναστασιάδης Ι.

Αναστασιάδης Κ.

Αναστασιάδης Π.

Αντιπάτης Γ.

Αποστολίδης

Αρβανίτης Αθ.

Ασλανίδης Π.

Αυγετίδης Γ.

Αφεντουλίδου Κυριακή

Βαμπερτζής Ι.

Βλασόγλου Ι.

Γάβρας Π.

Γεωργιάδου Ευτυχία

Γιαννακούλης Δ.

Γιακουσίδης Χρ.

Γρηγοριάδης Μ.

Δερετζής Αθ.

Δεληπορτάς Ι.

Δεμερτζίδης Αλ.

Δευτεραίος Ι.

Δόμπα Χρ.

Δρόσος Ευάγ.

Ελευθεριάδης Γ.

Ελευθεριάδης Κ.

Εμμανουηλίδης Β.

Εμμανουηλίδης Λ.

Ζαφειρούδης Δ.

Ζαχαριάδης Γ.

Ζαχαριάδου Ναταλία

Ηλιάδου Άννα

Ηλιάδης Αν.

Θεοδωρίδης Θ.

Θυμιόγλου Ν.

Ιακωβίδης Κ.

Ιγνατίδης Η.

Ιωαννίδης Λ.

Κεντρίδης Π.

Καλυβάς Α.

Καραγιώργος Γρ.

Καρανίκας Καρίκας

Καλλιτίδης Στ.

Κουζακίδης Πάξιμος

Καρασαββίδης Αν.

Καζαντζίδου Χρυς.

Κιτσονίδης Χαρ.

Κιτσονίδης Αν.

Κυνηγίου Ρεβέκκα

Καβαλτζή Διαλεχτή

Κοτσάμη Β.

Λαζαρίδης Ν.

Λυκούδης Δ.

Μουρατίδης Α.

Μουρατίδης Στ.

Μπόρτσης Β.

Πάσιος Π.

Μπόσκος Χρ.

Μπούρας Αθ.

Νικολαΐδης Θ.

Φεοφτίδης Ι.

Ταμπού Λ.

Μενιτίδης Ι.

Ξενιτόπουλος Κ.

Ξεφτέρης Α.

Ουλοσίδης Δ.

Ολμανίδης Ι.

Παρασίδης Κ.

Παπαδόπουλος Τρ.

Παναγιωτίδης Π.

Παπαδόπουλος Στ.

Παπαδόπουλος Ι.

Παναγιωτίδης Π.

Παπαδόπουλος Στ.

Παπαδόπουλος Ι.

Παναγιωτίδης Αν.

Παπαδόπουλος Μιχ.

Παπαδοπούλου Φεβρωνία

Περεντίδης Μιχ.

Παραπούδης Α.

Παπαβασιλείου Ευαγ.

Παντελίδης Νικ.

Παλιάδης Σωκρ.

Πενόγλου Ι.

Πνευματικός Δαμ.

Πατουρίδης Ευαγ.

Πρέσιας Γ.

Ράντσου Χρ υσούλα

Σαββίδης Θεοφ.

Σαμαράς Χριστ.

Σαουλίδου Ουρανία

Σαλαχώρας Βας.

Σαριγιαννίδης Ν.

Σαρίδης Ν.

Σαρίδης Π.

Συμεωνίδου Σουζάνα

Σουφλίδης Γ.

Σαμουηλίδης Δ.

Σαμουηλίδης Β.

Σαχινίδης Α.

Σαχπεκίδης Ν.

Σιδηροπούλου Μαργαρίτα

Συκαλίδης Γ.

Συριανίδης Α.

Σπυριδωνίδης Α.

Τσαχουρίδης Α.

Τριανταφυλλίδης Γ.

Τοπαλίδης Στ.

Τσιφτσής Π.

Φωτιάδης Σ.

Φουρλάκης Κ.

Φωτιάδης Ι.

Φουντουκίδης Α.

Φραγκοζίδης Φ.

Χαντάς Π.

Χαριτωνίδης Κ.

Χατζηαποστόλου Ν.

Χασικίδης Χ.

Χαρατσίδης Εμμ.

Χρυσοστομίδης Α.

Αγγελάκη Ροδόπη

Γιαβαννίδης Λ.

Νικολούδης Στ.

Παπαδήμου Μαργαρίτα

Σαμπάνης Π.

Σιδηροπούλου Ευμορφία

Τσέλιου Γ.

Τσιραμπίδης Η.

Εξ αυτών δύο απεβίωσαν ήτοι: Οι Ασλανίδης Π.και Καραγιώργης Χρ. Τέσσαρες δε απηλλάγησαν δια βουλεύματος οι εξής: Αποστολίδης Π., Καρίκας Αθαν., Μαπούδης Αθ. Και Χαντάς.

Η δίκη θα παρουσιάση μέγιστον ενδιαφέρον, διότι πολλοί συμμορίται προτίθενται να προβούν εις σοβαράς αποκαλύψεις».

[9] ΑΠΕΚΑΛΥΦΘΗ ΕΙΣ ΤΗΝ ΔΙΚΗΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΟΤΙ ΚΑΥΚΑΣΙΟΙ ΔΙΕΥΘΥΝΟΥΝ ΤΑΣ ΣΥΜΜΟΡΙΑΣ

Εφ. «ΕΜΠΡΟΣ», 29/2/1948, σελ. 6

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 28. (Ιδ. τηλ)-

Κατά την σημερινήν δευτέραν ημέραν της δίκης των επιτεθέντων δια του πυροβόλου Σκόντα των 7,5 κατά της πόλεως Θεσσαλονίκης 111 συμμοριτών, ήλθον εις φως κατ’ αντιπαράστασιν μαρτύρων και κατηγορουμένων ανατριχιαστικά εγκλήματα, διαπραχθέντα υπό των συμμοριτών κατά την διάρκειαν της κατοχής εις το Κιλκίς.

Ούτω τινές εκ των δικαζομένων συμμοριτών ανεγνωρίσθησαν υπό του μάρτυρος Λ. Αβραμίδη ως υπηρετήσαντες εις συμμορίας από τριών ετών και πλέον και ως εκτελεσταί 1.600 εθνικοφρόνων πολιτών του Κιλκίς κατά το 1943. Ως γνωστόν εις το Κιλκίς εξετελέσθησαν υπό των συμμοριτών 8.000 εθνικόφρονες πολίται.

Ομοίως κατετέθη υπό του βιαίως απαχθέντος υπό των συμμοριτών και ήδη μάρτυρος κατηγορίας Πνευματικού ότι οι συμμορίται προκειμένου να ενεργήσουν επιθέσεις εναντίον των χωρίων καλύπτονται όπισθεν βιαίως στρατολογηθέντων ή απαχθέντων παρ’ αυτών ίνα τα πρώτα βλήματα εύρουν τας υπάρξεις αυτάς και ουχί αυτούς τους αιμοσταγείς εγκληματίας.

Επίσης εκ διαφόρων καταθέσεων προκύπτει ότι οι συμμορίται εισέρχονται και εξέρχονται ελευθέρως εις τα όμορα κράτη και ότι οι περισσότεροι εκ των δικαζομένων συμμοριτών, προ της αιχμαλωσίας των υπό των εθνικών δυνάμεων, έφερον ξένα όπλα μεταξύ των οποίων και γερμανικά.

Αξιοσημείωτος τυγχάνει επίσης η απάντησις του μάρτυρος-παραδοθέντος συμμορίτου-Πνευματικού εις υποβληθείσαν σχετικήν ερώτησιν υπό στρατοδίκου. Ούτος κατέθεσεν ότι παρεδόθη εις τας εθνικάς δυνάμεις εις Μουριές διότι δεν ήτο δυνατόν να ανεχθή τους απάτριδας αυτούς εγκληματίας. Επίσης κατέθεσεν ότι και πολλοί ομοχώριοί του καθώς και άλλοι ήθελον να παραδοθούν. Και αυτοί όπως και ο ίδιος δεν ήθελον τον κομμουνισμόν δηλαδή τους Σλαύους.

Επίσης και σήμερον κατετέθη τόσον υπό των μαρτύρων όσον και υπό των συμμοριτών, εξεταζομένων κατ’ αντιπαράστασιν, ότι εις τας συμμορίας τας αρχάς, δηλ. τα πάντα, έχουν εις τας χείρας των Καυκάσιοι και άλλοι εκ Ρωσσίας και Καρς καταγόμενοι συμμορίται.

ΤΑ ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

Την 8.35’ πρωϊνήν επανελήφθη εις το έκτακτον Στρατοδικείον η δίκη των συμμοριτών.

Καλείται προς εξέτασιν ο μάρτυς Χριστοδουλάκης Εμμανουήλ, ταξίαρχος, διοικητής του συγκροτήματος Λαγκαδά όστις καταθέτει ότι είχε ειδοποιηθή την 2.10’ πρωϊνήν της 10ης Φεβρουαρίου ότι η Λητή προσεβλήθη υπό συμμοριτών και ότι απέστειλεν αμέσως εις Λητήν εν στρατιωτικόν τμήμα το οποίον και έφθασε κατά την στιγμήν της αποχωρήσεως των συμμοριτών. Συγχρόνως απέστειλε λόχον προς Δερβένι ένθεν αι συμμορίται έβαλλον με πυροβόλον εναντίον της Θεσσαλονίκης, ο οποίος την 3.30’ πρωϊνήν ενεπλάκη με τους ευρισκομένους εις το σημείον αυτό συμμορίτας. Την πρωϊνήν της 11ης , συνεχίζει ο μάρτυς, επληροφορήθη από τους αυθορμήτως παραδοθέντες Αϊβατζίδην και Μουρατίδην ότι οι συμμορίται κατερχόμενοι την οδόν Αγίου Βασιλείου κατηυθύνοντο δια του Κολχικού προς τα υψώματα του Σωχού. Εις την πληροφορίαν αυτήν εστηρίχθη η ενέργεια του συγκροτήματος, η οποία έσεχν ως αποτέλεσμα την διάλυσην και την εξόντωσιν ολοκλήρου της φάλαγγος των συμμοριτών.

Συνοψίζων ο μάρτυς αναφέρει ότι κατά την διήμερον μάχην μόνον εις την περιοχήν λαγκαδά αι απώλειαι των συμμοριτών ανήλθον εις 250. Κατά την πρώτην ημέραν της μάχης αι απώλειαι των συμμοριτών ανήλθον εις 106, εκ των οποίων οι 80 νεκροί και οι υπόλοιποι τραυματίαι. Το σύνολον των απωλειών των συμμοριτών αναβιβάζεται εις 360. Το σύνολον επίσης των συμμοριτών αίτινες έλαβον μέρος εις την επιχείρησιν υπολογίζεται εις 500-600 συμμορίτας.

Ο μάρτυς αναφερόμενος εις τους ισχυρισμούς των κατηγορουμένων ότι παρεδόθησαν, λέγει ότι ο ισχυρισμός αυτός καταπίπτει εκ της αντιστάσεως την οποίαν προέβαλον οι κατηγορούμενοι, αγωνισθέντες καθ’ όλην την ημέραν της 10ης και 11ης Φεβρουαρίου σώμα προς σώμα, παρεδόθησαν δε μόνον όταν εκυκλώθησαν και δεν είχον πλέον ελπίδα διαφυγής.

Εις την ερώτησιν του κ. Προέδρου, τι εγκλήματα διέπραξαν αι συμμορίται από τα μέρη τα οποία διήλθον, ο μάρτυς απήντησεν ότι ελεηλάτησαν όλα τα σπίτια της Λητής και της Λαΐνος, απήγαγον ομήρους και κορίτσια τα οποία και απηλευθέρωσαν κατόπιν υπό την πίεσιν των διωκόντων αυτούς τμημάτων.

Εις άλλην ερώτησιν του Προέδρου καθώς και του Βασιλικού Επιτρόπου, ο μάρτυς λέγει ότι οι συμμορίται οπλίζονται και ενισχύονται από ξένους και τους βορείους γείτονας, των οποίων κατέστησαν μίσθαρνα όργανα, απολέσαντες την ελληνικήν των συνείδησιν.

Χαρακτηρίζει την πράξιν των κατηγορουμένων ως καθαρήν προδοσίαν και καταλογίζει εις τους κατηγορουμένους τας ευθύνας των πράξεών των. Εις άλλην ερώτησιν του Β. Επιτρόπου λέγει ότι οι συμμορίται κατά τας επιδρομάς των εναντίον των χωριών δεν αρκούνται εις δηώσεις και λεηλασίας αλλά συστηματικώς βιάζουν και απάγουν νεανίδας.

Εν συνεχεία εκλήθησαν οι μάρτυρες Αβραμίδης Λάζαρος υπαρχηγός , Πνευματικός Νικόλαος απαχθείς και αυθορμήτως παραδοθείς, Καραθανάσης Παυσανίας, αξιωματικός Πλατανιάς, Χρίστος Ενωμοτάρχης, Καραγιαννίδης Βασίλειος αξιωματικός και Χαλέβας Παρθένιος λοχίας.

Εις το σημείον αυτό η δίκη διεκόπη την 3ην μμ δια να επαναληφθή αύριον την πρωΐαν.

[10] ΦΡΙΚΙΑΣΤΙΚΑ ΕΓΚΛΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΣΥΜΜΟΡΙΤΩΝ

ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΟΝΤΑΙ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΚΗΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

Εφ. «ΕΜΠΡΟΣ», 2/3/1948, σελ. 6

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 1. (Ιδ. τηλ)-

Την 9.15 πρωϊνήν ώραν της χθες επαναλήφθη ενώπιον του εκτάκτου Στρατοδικείου η δίκη των συμμοριτών των συλληφθέντων εις τας μάχας του Λαγκαδά, οίτινες έβαλον την 10ην Φεβρουαρίου δι’ ορειβατικού πυροβόλου κατά της πόλεως της Θεσσαλονίκης.

Ο μάρτυς Κοντούδης Χρήστος, πρόεδρος Κοινότητος Λαϊνών, καταθέτει ότι μόλις οι συμμορίται εισήλθον εις τα Λαϊνά, επεδόθησαν εις συστηματικήν λεηλασίαν και απογύμνωσιν των οικιών, των καταστημάτων και των κατοίκων. Μία γυναίκα εβιάσθη υπό δέκα συμμοριτών δις. Εις το χωρίον Ζαγκλιβέρι, οι συμμορίται κατέσφαξαν εν διετές παιδίον, το πτώμα του οποίου εκτυπούσαν κατόπιν εις τους τοίχους των οικιών.

Απαντών εις ερώτησιν στρατοδίκου ο μάρτυς λέγει ότι οι συμμορίται έχουν σκοπόν να μας πωλήσουν εις την Βουλγαρίαν και την Γιουγκοσλαυΐαν, και ότι τα ογδόντα εκατοστά των συμμοριτών είναι Καυκάσιοι καταγόμενοι από το Καρς και το Αρδαχάν.

Επαναληφθείσης την πρωΐαν της σήμερον της συνεδριάσεως του Στρατοδικείου, εξετάζεται ο μάρτυς Χαϊτόπουλος, δεκανεύς ΕΣΑ όστις καταθέτει ότι οι εκ των κατηγορουμένων Τσέλιος και Σαμπάνης παρεδόθησαν αυθορμήτως.

Ο μάρτυς Καραπίδης Παύλος συμμοριόπληκτος καταθέτει επιβαρυντικά στοιχεία δια των εκ των κατηγορουμένων Σπυρίδων Παναγιώτην συγχωριανόν του, όστις προστατευόμενος υπό των Βουλγάρων έκλεψε από το χωρίον Τέρπυλος 47 ζώα, υπήρξε τρομοκράτης του χωρίου του και προέτρεπε τους πολίτας να καταταγούν εις τον στρατόν των συμμοριτών και επί πλέον έλαβε μέρος εις ενέδρας εναντίον των εθνικοφρόνων.

Ο μάρτυς Δόνιος Δημήτριος υπηρετών εις την Εθνοφρουράν, καταθέτει ότι ο συμμορίτης Φραγκουλίδης κατά την μάχην του Λαγκαδά έφερεν οπλοπολυβόλον δια του οποίου έβαλεν εναντίον των εθνικών δυνάμεων, και ότι ούτος είχεν εκπαιδευθή εις την Σερβίαν. Ο εκ των κατηγορουμένων Σπυριδωνίδης παρεδόθη αυθορμήτως, αποκαλέσας όλους τους άλλους συμμορίτας εγκληματίας και καταστροφείς.

Ο μάρτυς Μιχαλόπουλος Κ. εκ Πόρου της Κατερίνης, φύλαξ της Εταιρίας Πετρελαίων , καταθέτει ότι την εσπέραν της 9ης προς 10ην Φεβρουαρίου ήτο σκοπός εις τα πετρέλαια και ότι περί την 2.30 πρωϊνήν ήκουσεν έκρηξιν βλημάτων αντιληφθείς ότι περί τα 10 βλήματα έπεσαν πέριξ των πετρελαίων. Οι συμμορίται είχον μεταξύ άλλον και σκοπόν να καύσουν τα πετρέλαια, εκ της καταστροφής των οποίων θα προέκυπτον σοβαραί και ανεπανόρθωτοι ζημίαι εις την πόλιν της Θεσσαλονίκης.

Ο μάρτυς Μάντζος συνεχίζων κατέθεσεν ότι οι συμμορίται δεχθέντες σφοδράν επίθεσιν των εθνικών δυνάμεων παρά τα ΛαΪνά διελύθησαν και κατετμήσθησαν εις ομάδας, χρησιμοποιούντες δι αναγνώρισιν μεταξύ των κάτι παρόμοιον με ούρλιασμα τσακαλιού ή γαύγισμα σκύλου και ότι την επομένην της επιθέσεως κατά των Λαϊνών ο ίδιος και οι άνδρες του εξερευνήσαντες την χαράδραν συνεκέντρωσαν άφθονον υλικόν των συμμοριτών.

Την ημέραν εκείνην συνεχίζει ο μάρτυρας, είδα τον λοχίαν του συγκροτήματος Χολέβα, όστις συνέλαβε πέντε ολμιστάς συμμορίτας, μεταξύ των οποίων και τον δικαζόμενομ καπετάν Δευτεραίον. Εις σχετικήν ερώτησι ο μάρτυς απαντά ότι όλος σχεδόν ο οπλισμός των συμμοριτών είναι ξένης προελεύσεως καθώς και το υγειονομικόν υλικόν.

[11] ΦΡΙΚΙΑΣΤΙΚΑ ΕΓΚΛΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΣΥΜΜΟΡΙΤΩΝ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΟΝΤΑΙ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΚΗΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

Εφ. «ΕΜΠΡΟΣ», 3/3/1948, σελ. 3

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 2. (Ιδ. υπηρεσ)-

Την ενάτην πρωϊνήν της σήμερον συνεχίσθη η δίκη των υπό του εκτάκτου στρατοδικείου δικαζομένων 111 κατηγορουμένων.

Ο μάρτυς Καραθανάσης, ανθυπολοχαγός, καταθέτει ότι ο εκ των κατηγορουμένων Δευτεραίος εις τα αρχεία του Σώματος αναφέρεται ως διοικητής πολυβολαρχίας με το ψευδώνυμον Κατσώνης ή Λευτέρης, ενώ εις άλλο τετράδιον κομματικών μελών φέρεται πρώτος ως λαβών μέρος εις πολλάς μάχας. Συνεχίζων ο μάρτυς λέγει δια τον εκ των κατηγορουμένων Σεργιανίδην ότι έφερε μυδράλλιον και ότι ευρέθη επ’ αυτού αίτησις δια της οποίας ούτος εζήτει μετάθεσιν εις την περιοχήν Κατερίνης, με το δικαιολογητικόν ότι ως γνώστης της εκεί περιοχής θα ηδύνατο να προσφέρη θετικωτέρας υπηρεσίας. Επίσης προσθέτει ότι ο εν λόγω κατηγορούμενος έχει αδελφόν επικίνδυνον συμμορίτην δρωντα εις την περιοχήν Κατερίνης.

Ερωτώμενος ο κατηγορούμενος επιβεβαιοί τα υπό του μάρτυρος κατατεθέντα, προσθέτων ότι επροτίθετο να μεταβή εις Κατερίνην δια να παραδοθή, προτρέπων συγχρόνως και τον αδελφόν του.

Ο μάρτυς Μπουντουβάκης Γεώργιος εκ Κρήτης, κάτοικος Ασύρου Λαγκαδά, γεωργός οπλαρχηγός της περιφερείας του, λέγει ότι οι Καρανίκας και Χατζηαποστόλου είχον συνεννοηθή κατ’ Αύγουστον του 1947 με την γιάφκαν Σεϊτανίδη, οπότε και ενετάχθησαν εις αυτήν εγκαταλείψαντες τα αιγοπρόβατά των και έλαβον μέρος εις αρκετάς επιθέσεις ως και εναντίον της διλοχίας Λαοδικινών.

Δια την παπαδοπούλου Φεβρωνίαν καταθέτει ότι ανήλθεν εις το βουνόν κατά την επίθεσιν των συμμοριτών εναντίον του χωριού της και ότι ο αδελφός της είναι παλαιός συμμορίτης ευρισκόμενος εις την συμμορίαν του καπετάν Φλόγα εις Βερτίσκον.

Ο Αναστασιάδης ευρίσκετο εις το βουνό από του 1943, υπήρξε διαχειριστής του οπλισμού λαβών μέρος εις τας επιθέσεις εναντίον του λόχου Ποντοκερασιάς, του σταθμού Χωροφυλακής Επταλόφου και εις όλας τας επιθέσεις του τμήματός του.

Ο Σαρίδης παλαιός λοχαγός του ΕΛΑΣ είναι τύπος εγκληματικός, λαβών μέρος εις όλας τας επιθέσεις. Ο Γαβράς είναι μόνιμον στέλεχος των συμμοριτών και εφόνευσεν ιδιοχείρως την σύζυγον οπλίτου των ΜΑΥ την 12ην παρελθόντος Μαρτίου.

Ο μάρτυς ερωτώμενος δια το συγκρότημα το επιχειρήσαν την επίθεσιν εναντίον της Θεσσαλονίκης λέγει ότι οι κατηγορούμενοι εδήωσαν και ελεηλάτησαν ολόκληρον την περιοχήν. Εξιστορεί ωρισμένας εγκληματικάς πράξεις των συμμοριτών αι οποίαι προκαλούν φρίκην εις το ακροατήριον, ενώ οι κατηγορούμενοι κύπτουν την κεφαλήν.

Ο μάρτυς Χ ριστοφορίδης Νικόλαος συμμοριόπληκτος καταθέτει δια τον εκ των κατηγορουμένων Βαμπερτζήν συγχωριανόν του ότι είναι οχρανίτης έχων παλαιάς σχέσεις με την βουλγαρικήν Λέσχην.

Ο μάρτυς Σκουφάς Σταύρος αποκαλεί τους κατηγορουμένους Βουλγάρους και προδότας και δια τα εκτεθειμένα εις την αίθουσαν του Στρατοδικείου όπλα λέγει , λέγει ότι μετεφέρθησαν άπαντα εκ Βουλγαρίας και Σερβίας.

Ο μάρτυς Μαστορίδης Θεόφιλος γεωργός, καταγόμενος από την περιοχήν της Ποντοκερασιάς λέγει ότι τα εγκλήματα τα διαπραχθέντα υπό των κατηγορουμένων είναι αμέτρητα, δεδομένου ότι έλαβον μέρος εις πλείστας λεηλασίας, εκβιασμούς και φόνους. Δια τον Αδαμαντίδην ότι ανήκει εις κομμουνιστικήν οικογένειαν.

Ο μάρτυς Ιωακειμίδης Ιωάννης, επιλοχίας του 34 τάγματος Εθνοφρουράς, λέγει ότι οι συμμορίται εξηναγκάσθησαν να παραδοθούν, αν και προηγουμένως τους είχε δοθή προς τούτο ευκαιρία.

Περί την μεσημβρίαν άρχεται η εξέτασις των μαρτύρων υπερασπίσεως.

Ο μάρτυς Καραβάτος Αναστάσιος, στρατιώτης, καταθέτει ελαφρυντικά δια τους εκ των κατηγορουμένων Σαμαράν, Καλύβαν και Ξεφτέρην , βεβαιών ότι εστρατολογήθησαν βιαίως μετ΄αυτού και προσθέτων ότι όλοι ομού εισήλθον εις το γιουγκοσλαυϊκόν έδαφος, όπου ο μάρτυς εξετέλει αγγαρείας, παρουσία Γιουγκοσλαύων στρατιωτών. Μετά την παραμονήν 55 ημερών εις Γιουγκοσλαυΐαν ο μάρτυς κατώρθωσε να δραπετεύση και να παρουσιασθή εις τας τάξεις του εθνικού στρατού.








Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου